Η ψηφιακή επιτήρηση στον χώρο εργασίας, η οποία γνώρισε εκρηκτική άνοδο κατά τη διάρκεια της πανδημίας, φαίνεται πως έχει επεκταθεί πολύ πέρα από τον έλεγχο της παραγωγικότητας. Μια νέα έρευνα από τα πανεπιστήμια Vanderbilt, Northeastern και UC Berkeley αποκαλύπτει ότι οι εφαρμογές που χρησιμοποιούν οι εργοδότες για να παρακολουθούν το προσωπικό τους —το λεγόμενο «bossware»— μοιράζονται ευαίσθητα δεδομένα με εξωτερικές εταιρείες τεχνολογίας και διαφημιστικούς μεσίτες.
Η διαρροή δεδομένων σε αριθμούς
Οι ερευνητές εξέτασαν εννέα ευρέως χρησιμοποιούμενες πλατφόρμες παρακολούθησης, συμπεριλαμβανομένων των Hubstaff, Deputy και Time Doctor 2. Τα αποτελέσματα ήταν ανησυχητικά: καταγράφηκαν 121 περιπτώσεις όπου οι πλατφόρμες αυτές έστειλαν ταυτοποιητικά στοιχεία εργαζομένων, όπως ονόματα και διευθύνσεις email, σε εταιρείες όπως η Facebook (Meta), η Google, η Microsoft και η διαφημιστική AppLovin.
Επιπλέον, οι εννέα εφαρμογές έστειλαν δεδομένα δραστηριότητας —συμπεριλαμβανομένων διευθύνσεων IP, πληροφοριών συσκευής και ιστορικού περιήγησης— σε 145 τομείς τρίτων, μεταξύ των οποίων και η ρωσική μηχανή αναζήτησης Yandex. Το ένα τρίτο των πλατφορμών μπορούσε να εντοπίσει την ακριβή τοποθεσία ενός εργαζομένου ακόμη και όταν η εφαρμογή εκτελούνταν στο παρασκήνιο ή ο υπάλληλος ήταν εκτός υπηρεσίας.
Ανθρώπινο κόστος και «ψηφιακοί φάκελοι»
Η Wilneida Negrón, διευθύντρια έρευνας στον μη κερδοσκοπικό οργανισμό Coworker, επισημαίνει ότι η τεχνητή νοημοσύνη επιτρέπει πλέον στους εργοδότες να δημιουργούν εκτενείς «φακέλους» (dossiers) που χρησιμοποιούνται για την τιμωρία των εργαζομένων ή την πρόβλεψη της συμπεριφοράς τους. «Συχνά, οι εργαζόμενοι με τη λιγότερη δύναμη στην αγορά εργασίας τείνουν να γίνονται πεδία δοκιμών για τις πιο παρεμβατικές μορφές συλλογής δεδομένων», δήλωσε η Negrón.
Η έρευνα αναφέρει περιπτώσεις όπως αυτή μιας φαρμακοποιού, της οποίας ο εργοδότης μετρούσε τη διάρκεια των κλήσεων με ασθενείς, ασκώντας της πίεση να μειώσει τον χρόνο φροντίδας. Σε μια άλλη περίπτωση, μια καθηγήτρια κολεγίου ανακάλυψε ότι η διοίκηση διάβαζε τα προσωπικά σχόλια που αντάλλασσε με φοιτητές για ευαίσθητα θέματα, όπως οικογενειακά τραύματα, μέσω του λογισμικού διαχείρισης μάθησης.
Νομικό πλαίσιο και προστασία
Ενώ ορισμένες πολιτείες των ΗΠΑ, όπως η Νέα Υόρκη και το Μέιν, απαιτούν από τους εργοδότες να ενημερώνουν τους εργαζόμενους για την παρακολούθηση, σε πολλές περιοχές δεν υπάρχει τέτοια υποχρέωση. Οι ειδικοί συμβουλεύουν τους εργαζόμενους να μην χρησιμοποιούν ποτέ συσκευές εργασίας για προσωπικά ζητήματα και να ρωτούν τα τμήματα πληροφορικής (IT) για το ποια χαρακτηριστικά παρακολούθησης είναι ενεργοποιημένα στα προγράμματα που χρησιμοποιούν καθημερινά.
