Σε μια κίνηση που προκαλεί τριγμούς στις διεθνείς εμπορικές σχέσεις, ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε στις 20 Ιουλίου έναν νέο γύρο αντιποίνων κατά του Καναδά. Η νομική βάση για την απόφαση αυτή είναι το Άρθρο 338 του νόμου Smoot-Hawley του 1930, μια διάταξη της εποχής της Μεγάλης Ύφεσης που δεν έχει χρησιμοποιηθεί ποτέ ξανά από Αμερικανό Πρόεδρο για την επιβολή δασμών.
Η αιτιολόγηση της Ουάσιγκτον
Η αμερικανική κυβέρνηση υποστηρίζει ότι οι νέοι δασμοί είναι απαραίτητοι για την αντιμετώπιση των «επιζήμιων διακρίσεων» του Καναδά κατά της αμερικανικής αυτοκινητοβιομηχανίας. Συγκεκριμένα, η Ουάσιγκτον εστιάζει στον δασμό 25% που επέβαλε ο Καναδάς στα αμερικανικά οχήματα και ανταλλακτικά, λίγες ημέρες μετά το εκτελεστικό διάταγμα «Ημέρα Απελευθέρωσης» (Liberation Day) του Τραμπ στις 2 Απριλίου 2025.
Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, οι εισαγωγές αμερικανικών αυτοκινήτων στον Καναδά μειώθηκαν κατά περίπου 5 δισεκατομμύρια δολάρια (22%), ενώ οι εισαγωγές από το Μεξικό, την Ιαπωνία, την Κορέα και τη Γερμανία αυξήθηκαν κατά σχεδόν 3 δισεκατομμύρια δολάρια.
Αμφισβήτηση των στοιχείων
Ωστόσο, μια προσεκτικότερη εξέταση των εμπορικών ροών αποκαλύπτει μια διαφορετική εικόνα. Παρόλο που οι εξαγωγές των ΗΠΑ προς τον Καναδά παρουσίασαν διακυμάνσεις, τα επίπεδά τους παραμένουν κοντά σε εκείνα του Απριλίου του 2025. Επιπλέον, η General Motors και η Ford εξακολουθούν να κατέχουν τις δύο πρώτες θέσεις στις πωλήσεις στον Καναδά.
Τα δεδομένα υποδηλώνουν ότι η μικρή πτώση στις πωλήσεις οφείλεται περισσότερο στην οικονομική κατάσταση των Καναδών καταναλωτών παρά στους δασμούς. Έρευνα της Toyota Canada έδειξε ότι το 56% των Καναδών καθυστερεί μεγάλες αγορές λόγω ανησυχιών για την ακρίβεια. Επιπλέον, οι εξαγωγές αμερικανικών ανταλλακτικών αυτοκινήτων —που επίσης υπόκεινται στον καναδικό δασμό 25%— παρέμειναν σταθερές ή και αυξήθηκαν, φτάνοντας σε επίπεδα ρεκόρ τον Μάρτιο του 2026.
Ένας πόλεμος χωρίς νικητές
Η χρήση του Άρθρου 338 φαίνεται να αποτελεί μέρος ενός κύκλου αντιποίνων που ξεκίνησε με τους μονομερείς δασμούς των ΗΠΑ το 2025. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι ένας εμπορικός πόλεμος με τον Καναδά στερείται νικητών, με μοναδικούς χαμένους τους καταναλωτές και τις οικονομίες και των δύο χωρών.