Η απόδοση του 10ετούς κρατικού ομολόγου των ΗΠΑ ξεπέρασε το 5% την περασμένη εβδομάδα, αγγίζοντας το υψηλότερο επίπεδο από το 2007. Η εξέλιξη αυτή ανατρέπει πλήρως τις μακροπρόθεσμες προβλέψεις του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κογκρέσου (CBO), προκαλώντας ανησυχία ακόμη και σε ειδικούς που στο παρελθόν υποβάθμιζαν τους κινδύνους του δημόσιου χρέους.

Η απόκλιση από τις προβλέψεις

Σύμφωνα με την έκθεση του CBO από τον περασμένο Φεβρουάριο —πριν από το ξέσπασμα του πολέμου στο Ιράν— η απόδοση του 10ετούς ομολόγου αναμενόταν στο 4,1% για φέτος και στο 4,2% για το 2027. Ωστόσο, οι γεωπολιτικές εντάσεις, η άνοδος των τιμών του πετρελαίου και ο επίμονος πληθωρισμός έχουν ωθήσει το κόστος δανεισμού σε επίπεδα πολύ υψηλότερα από τις εκτιμήσεις.

Παράγοντες πίσω από την άνοδο

Πέρα από τον πόλεμο, αρκετοί παράγοντες ασκούν πιέσεις στις αποδόσεις:

  • Το συσσωρευμένο χρέος των 40 τρισεκατομμυρίων δολαρίων και τα ετήσια ελλείμματα ύψους 2 τρισεκατομμυρίων.
  • Ο ανταγωνισμός για κεφάλαια από άλλα υπερχρεωμένα κράτη και τους κολοσσούς της τεχνητής νοημοσύνης (AI hyperscalers).
  • Η γεωπολιτική αστάθεια που πλέον τιμολογείται ως διαρκής κίνδυνος και όχι ως μεμονωμένο γεγονός.

Ο κίνδυνος του «φαύλου κύκλου»

Η Επιτροπή για έναν Υπεύθυνο Ομοσπονδιακό Προϋπολογισμό (CFRB) εκτιμά ότι εάν οι αποδόσεις παραμείνουν υψηλές, οι ΗΠΑ θα δαπανούν 2,7 τρισεκατομμύρια δολάρια ετησίως για τόκους μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Το ποσό αυτό υπερβαίνει τις δαπάνες για το Medicare ή τις συντάξεις κοινωνικής ασφάλισης. «Εάν οι τόκοι γεννούν χρέος και το χρέος γεννά τόκους, τελικά το χρέος θα βγει εκτός ελέγχου», προειδοποίησε η Maya MacGuineas, πρόεδρος της CFRB.

Ακόμη και ο Ed Yardeni, ο οποίος επινόησε τον όρο «bond vigilantes» (τιμωροί των ομολόγων), δήλωσε ότι αρχίζει να ανησυχεί, ενώ ο Jared Bernstein, πρώην επικεφαλής των οικονομικών συμβούλων του Λευκού Οίκου, παραδέχτηκε ότι ο ρυθμός επιδείνωσης είναι πλέον ανησυχητικός, παρά την προηγούμενη καθησυχαστική του στάση.