Τα «έξυπνα γυαλιά», όπως τα νέα Meta Glasses της Ray-Ban, έχουν αρχίσει να προκαλούν έντονες αντιδράσεις στην Ευρώπη, με τη Γερμανία να εξετάζει σοβαρά το ενδεχόμενο πλήρους απαγόρευσής τους. Αν και εξωτερικά μοιάζουν με κοινά γυαλιά οράσεως ή ηλίου, οι ενσωματωμένες κάμερες, τα ηχεία και η τεχνητή νοημοσύνη που διαθέτουν, εγείρουν σοβαρά ερωτήματα σχετικά με την προστασία της ιδιωτικής ζωής.

Το πρόβλημα της «αόρατης» καταγραφής

Το κεντρικό σημείο τριβής είναι η δυνατότητα των γυαλιών να πραγματοποιούν μυστικές ηχογραφήσεις και βιντεοσκοπήσεις. Παρόλο που η Meta έχει τοποθετήσει μια μικρή ενδεικτική λυχνία LED που ανάβει κατά τη διάρκεια της καταγραφής, ειδικοί όπως ο δικηγόρος Τόμας Σβένκε υποστηρίζουν ότι αυτό δεν επαρκεί. Η λυχνία δεν είναι εύκολα ορατή στην καθημερινή ζωή, επιτρέποντας στον χρήστη να καταγράφει τρίτους εν αγνοία τους.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα που αναφέρεται είναι η περίπτωση μιας γυναίκας στο Αμβούργο, η οποία ανακάλυψε στο TikTok βίντεο μιας προσωπικής της συνομιλίας που είχε καταγραφεί κρυφά από κάποιον που φορούσε τα εν λόγω γυαλιά. Ο οργανισμός HateAid επισημαίνει ότι τέτοια τεχνολογία επιταχύνει την ψηφιακή βία, καθώς δεν απαιτεί εξειδικευμένες γνώσεις από τους δράστες.

Νομικές συνέπειες και πιθανή απαγόρευση

Ο Τόμας Φουκς, Επίτροπος Προστασίας Δεδομένων του Αμβούργου, προειδοποιεί ότι η χρήση των Meta Glasses για την καταγραφή ατόμων παραβιάζει σαφώς τον νόμο περί προστασίας δεδομένων. Υπάρχουν ενδείξεις ότι τα γυαλιά θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως «απαγορευμένες τηλεπικοινωνιακές συσκευές».

  • Η κατοχή, κατασκευή ή πώληση των γυαλιών θα μπορούσε να καταστεί ποινικό αδίκημα στη Γερμανία.
  • Η Ιρλανδική Επιτροπή Προστασίας Δεδομένων ενδέχεται να απαγορεύσει στη Meta τη χρήση λειτουργιών AI στα γυαλιά εντός της ΕΕ.
  • Το Γερμανικό Υπουργείο Δικαιοσύνης επεξεργάζεται σχέδιο νόμου για την ποινικοποίηση της παραβίασης της ιδιωτικής ζωής μέσω φωτογραφικών εγγραφών.

Στη Γερμανία ισχύει η αρχή ότι ο καθένας έχει δικαίωμα στην εικόνα του. Η βιντεοσκόπηση χωρίς συγκατάθεση μπορεί να οδηγήσει σε απαιτήσεις για διαγραφή του υλικού, αποζημιώσεις, ακόμα και ποινικές διώξεις σε περιπτώσεις ευαίσθητων προσωπικών στιγμών.