Στην καρδιά της Δυτικής Μακεδονίας, εκεί όπου για δεκαετίες ο λιγνίτης αποτελούσε τη ραχοκοκαλιά της ελληνικής ενέργειας, επιχειρείται σήμερα μια ριζική οικονομική στροφή. Η Κοζάνη, μια περιοχή που βιώνει τις επώδυνες συνέπειες της απολιγνιτοποίησης, ποντάρει πλέον το μέλλον της στην Τεχνητή Νοημοσύνη και στις υποδομές δεδομένων.

Το επενδυτικό σχέδιο της ΔΕΗ

Σύμφωνα με ρεπορτάζ του Bloomberg, το επενδυτικό πλάνο της ΔΕΗ, ύψους 5,8 δισεκατομμυρίων ευρώ, στοχεύει στη μετατροπή της πρώην λιγνιτικής ζώνης σε κόμβο τεχνολογίας. Το κεντρικό έργο αφορά τη δημιουργία ενός γιγαντιαίου data center, η ισχύς του οποίου αναμένεται να φτάσει τα 300 MW έως το 2028, με προοπτική επέκτασης στο 1 GW έως το 2031.

Η ΔΕΗ βρίσκεται ήδη σε επαφές με διεθνείς «hyperscalers» για τη μίσθωση της υποδομής. Το μεγάλο πλεονέκτημα της περιοχής είναι το υφιστάμενο ενεργειακό δίκτυο, το οποίο επιτρέπει την τροφοδοσία των εγκαταστάσεων χωρίς να επιβαρύνεται το εθνικό σύστημα, ενώ οι ανάγκες σε νερό θα είναι μόλις το 0,6% εκείνων που απαιτούσαν οι παλιές λιγνιτικές δραστηριότητες.

Το κοινωνικό στοίχημα και οι θέσεις εργασίας

Η μετάβαση δεν είναι χωρίς προκλήσεις. Η αποχώρηση από τον λιγνίτη έχει αφήσει βαθιά σημάδια στην τοπική οικονομία:

  • Από τα 1.500 καταστήματα της Κοζάνης, τα 650 έχουν βάλει λουκέτο.
  • Ο αριθμός των εργαζομένων στον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου μειώθηκε από 420 σε μόλις 58 μέσα σε λίγους μήνες.
  • Οι νέοι εγκαταλείπουν την περιοχή προς αναζήτηση εργασίας σε μεγάλα αστικά κέντρα ή το εξωτερικό.

Η νέα επένδυση υπόσχεται να δημιουργήσει 7.500 θέσεις εργασίας κατά την κατασκευή και τουλάχιστον 2.200 μόνιμες θέσεις κατά τη λειτουργία. Το κρίσιμο ερώτημα παραμένει αν αυτές οι θέσεις, σε συνδυασμό με τη συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας για την επανεκπαίδευση του δυναμικού, θα είναι αρκετές για να αναστρέψουν τη φθίνουσα πορεία της περιοχής.

«Εκείνο που χρειάζεται περισσότερο από οτιδήποτε άλλο είναι προοπτική», δηλώνει στο Bloomberg ο συνταξιούχος λιγνιτωρύχος Θεόδωρος Πιλαλίδης, συνοψίζοντας την αγωνία μιας ολόκληρης κοινωνίας.